The Dutch Way: onderwijs is exportartikel


Door Pieter Hendrikse
Leestijd ± 3 minuten

Pieter Hendrikse beziet “Vanaf De Hovenring” de gebeurtenissen in en soms ook buiten Eindhoven. Hij doet dat zowel vanuit zijn eigen expertise (onderwijs, sociaal/cultureel domein) als in een vrije rol.

"...Heb ik dan toch vaak zitten slapen op al die momenten waarop er veel kritiek geuit wordt op financiering, kwaliteitszorg en arbeidsvoorwaarden?..."

Honderd jaar geleden werd de basis gelegd voor de financiering van het Nederlandse onderwijsstelsel. Het jaar 2017 staat bol van vieringen. Congressen, symposia en netwerkbijeenkomsten in het teken van de Onderwijspacificatie. Je kunt er je agenda mee vullen.
Bij sommige van die vieringen was ik te gast, ditmaal met de bewindslieden van OC&W. Veel docenten waren er niet. Die zijn aan het werk in hun school op ’n doordeweekse ochtend. Jammer, want ik had hen graag horen reageren op de lofzang op het Nederlandse Onderwijs.

De Engelse gasthoogleraar Alma Harris kwam woorden tekort om The Dutch Way te prijzen. “A hidden gem” zo vatte ze haar euforie samen. Geen land ter wereld koppelt zoveel onderwijsvrijheid aan prima resultaten. Leerlingen bij ons behoren tot de gelukkigste ter wereld. In ons stelsel wordt hoge kwaliteit gekoppeld aan een systeem van gelijke kansen. Altijd maar weer Singapore en Finland opvoeren als dé grote onderwijssucceslanden is wat haar betreft passé.
En als Pasi Sahlberg, expert op het gebied van onderwijsvernieuwing, het ook al heeft gezegd: “The Netherlands is by any standard a global success story.”. Wie ben ik om daarbij kanttekeningen te maken?

Fris om een lofzang te horen zingen op onze pedagogosche provincie. Heb ik dan toch vaak zitten slapen op die momenten waarop er veel kritiek geuit wordt op financiering, kwaliteitszorg en arbeidsvoorwaarden binnen het onderwijs? Zijn wij zo’n stelletje zeurpieten dat we voortdurend ‘rupsjenooitgenoeg’ gedrag blijven vertonen?

The Dutch Way is beschreven in een Engelstalige uitgave. Naar verluidt om ons onderwijs als exportartikel nog beter uit te kunnen venten. Want dat schijnt ’t te zijn,The Dutch Way: ’n exportartikel. Tenminste als je de uitgevers van het boekje wilt geloven: Nederland doet het al jaren heel goed in PISA (Programme for International Student Assessment) ranglijsten en ons goed werkende onderwijssysteem kent een mooie balans kent tussen excellentie en ontplooiingsmogelijkheden voor iedereen.

Toch hebben we betrekkelijk categoraal ingericht voortgezet onderwijs.
Breed opgezette brugklassen verliezen aan populariteit. Ééns in ’n stroom vanaf leerjaar 1, en je zit daar ‘vast’ zolang ’t goed gaat: veel door-en opstroom kennen we niet. Veel talent gaat daardoor verloren en verdriet is de afstromers hun deel.
Leerlingen vervelen zich vaak op school.
De laatste politieke poging tot een grondige curriculumherziening genaamd Onderwijs2032 is gestrand in veel onbegrip bij docenten. Het project Curriculum.nu moet nog laten zien succesvol te kunnen zijn.
Het voorbereidend middelbaar beroepsonderwijs (vmbo) mag zich niet écht verheugen in grote belangstelling. In veel gevallen is het voor die scholen bijna onmogelijk om alle programma’s aan te bieden.
De lerarenopleidingen zijn niet de grote trekkers in het hoger onderwijs: studenteninstroom laat te wensen over. Op de arbeidsmarkt scoort de leraar niet hoog.

Misschien heb ik ’t optimisme uit The Dutch Way niet helemaal goed begrepen. En dat ondanks het feit dat een en andermaal wordt benadrukt dat het “…een doordacht, empirisch-geïnformeerd reflecterend boek…” is.
Deze maand verschijnt naar verwachting de Nederlandstalige uitgave. Dan nog maar ’ns lezen en beginnen met de import van geëxporteerde wijsheid.

Er zijn nog geen reactie op dit artikel↓

Pieter Hendrikse

Pieter Hendrikse is columnist voor E52. Hij schrijft onder meer over onderwijs en het sociaal-/culturele domein. Klik op de link hieronder voor al zijn columns en een interview met deze columnist.

> Bekijk alle artikelen van Pieter